نوشته‌ها

محاسبه گستره اشباع رنگ، گستره آبی نشان دهنده مرجع استاندارد است، و گستره قرمز نشان دهنده مقدار اندازه گیری شده. Gamut Area Index GAI

آشنایی با شاخص گستره اشباع رنگ GAI

آشنایی با شاخص گستره اشباع رنگ GAI

 طی دهه گذشته تکنولوژی ال ای دی LED پیشرفت های چشم گیری را تجربه کرده است و در نتیجه نورپردازی LED به صورت رو به رشدی مورد پذیرش قرار گرفته است.پیشنهاد می شود به منظور تشخیص مناسب بودن روشنایی هنگام استفاده از نورپردازی و روشنایی LED،، اندازه گیری شاخص گستره اشباع رنگ Gamu Area Index یا GAI را در دستور کار قرار دهید.

به عنوان یک قاعده کلی، GAI معمولا با استفاده از مساحت چندضلعی های مشخص شده توسط رده بندی رنگی نور در 8 نمونه رنگ مورد استفاده در تشخیص CRI منبع نوری (R1~R8) -همان نمونه هایی که تحت گستره رنگ CIE1979 برای محاسبه نمود رنگ CRI برای منبع نور موردنظر به کار می روند- محاسبه می شود.

گستره اشباع رنگ Gamut area

شکل 1: استاندارد هر یک از دامنه های گستره اشباع رنگ در CIE 1976 منبع

 

محاسبه گستره اشباع رنگ، گستره آبی نشان دهنده مرجع استاندارد است، و گستره قرمز نشان دهنده مقدار اندازه گیری شده. Gamut Area Index GAI

شکل 2: محاسبه گستره اشباع رنگ، گستره آبی نشان دهنده مرجع استاندارد است، و گستره قرمز نشان دهنده مقدار اندازه گیری شده.

مساحت چند ضلعی های ایجاد شده با این نمودار معرف شاخص گستره اشباع رنگ GAI منبع نور است، لذا هر چقدر سطح بزرگ تر باشد شاخص گستره اشباع رنگ GAI بالاتر خواهد بود. شاخص کستره اشباع رنگ GAI بالا، مشخصه یک منبع با تمایز رنگ خوب و اشباع نمودن یا سرزنده کردن رنگ ها است. شاخص اشباع رنگ GAI می تواند متجاوز از 100 باشد، که این معمولا نشان دهنده این است که رنگ ها اغراق آمیز نشان داده خواهند شد. عموم معمار ها، متخصصین روشنایی و نورپردازی، طراحان صنعتی و طراحان نورپردازی تئاتری ، انتخاب منبع نوری با نمود رنگ CRI بالا (85 یا بیشتر) و شاخص اشباع رنگ GAI بالا را پیشنهاد می کنند.

در واقع اشباع رنگ به عنوان یک سطح دو بعدی تشریح می شود، همانند مختصات رنگ xy  یا u’v’. عموما اشباع رنگ در صنایع نمایشگر ها و چاپگر ها و به منظور مشخص نمودن مقدار رنگی که با این سیستم ها قابل تولید است مورد استفاده قرار می گیرد، با این وجود گستره اشباع رنگ به سرعت تبدیل به یک کمیت حیاتی برای ارزیابی منابع نوری جدید که امکان نمود بهتر رنگ های سرزنده را فراهم می کنند تبدیل شد. اشباع رنگ توسط مجموعه رنگ هایی خاص که به وسیله منبع نور نمود پیدا می کنند شکل می گیرد و اگر مجموعه دیگری از رنگ ها مورد استقاده قرار بگیرد، سطح اشباع متفاوت خواهد بود.

مهم است که درک کنیم در عین حالی که نمود رنگ و اشباع رنگ به هم مرتبط هستند، کاملا از هم متفاوت هستند. نمود رنگ منبع نور به وسیله شاخص نمود رنگ CRI اندازه گیری می شود. این کار معمولا به وسیله مقایسه نمود 8 رنگ اول مرجع رنگ CRI و اثر منبع نور مورد آزمایش به نسبت منبع نور مرجع انجام می شود. اشباع رنگ نمود یافته توسط منبع نور تحت عنوان کمیت ضریب اشباع رنگ (GAI)  محاسبه می شود. اگر نقاط رنگی مورد استفاده برای محاسبه CRI به مختصات دو بعدی متناظر انتقال داده شوند، سطح محصور شده ای که تشکیل می دهند همان گستره اشباع رنگ خواهد بود.

نمود رنگ های مورد استفاده برای محاسبه CRI تحت یک منبع نور جسم سیاه در دمای رنگ (CCT) برابر با 3000  کلوین منجر به CRI برابر با 100 خواهد شد. به همین دلیل هم ،چنین منبع نوری برای تشخیص CRI مورد مقایسه قرار می گیرد. برای هر منبع نوری که نقاط رنگی را دقیقا عین جسم سیاه مذکور نمود نمی دهد، نمود رنگ CRI زیر 100 خواهد بود. مرتبط کردن نقاط رنگی نمود یافته به یکدیگر، گستره اشباعی مشابه شکل زیر تشکیل خواهد داد. سطح اشباع برای هر منبع نوری که CRI  آن اندازه گیری شده است قابل تعیین است.

گستره اشباع رنگ تابشگر جسم سیاه با CRI برابر 100. نقاط متصل شده نشان دهنده مراجع نمود رنگ R1-R8 هستند.

شکل 3: گستره اشباع رنگ تابشگر جسم سیاه با CRI برابر 100. نقاط متصل شده نشان دهنده مراجع نمود رنگ R1-R8 هستند. منبع

شاخص گستره اشباع رنگ (GAI) با تقسیم کردن مساحت گستره اشباع رنگ شکل گرفته توسط منبع نور تقسیم بر مساحت گستره اشباع شکل گرفته توسط منبع مرجع با مرجع قرارداد مجموعه رنگ مورد استفاده برای محاسبه CRI محاسبه می شود. طبق این تعریف هر منبع نوری با CRI برابر با 100 دارای GAI متناظر است (100). شکل 4 نشان دهنده سطح اشباع یک منبع نور دارای دمای رنگ نور CCT = 3000 کلوین در مقایسه با سطح اشباع تابشگر جسم سیاه دارای CRI 100 است.

نه CRI و نه GAI به تنهایی نشانگر برتری دیداری نیستند. تحقیقات نشان دادند که در بعضی موارد تمایل است رنگ ها جلوه گر تر از آنچه با منبع نور دارای CRI 100 ممکن است دیده شوند. اگر تحت چنین منبع نوری رنگ های مذکور جلوه گر تر از منبع نور مرجع نمود پیدا کنند، CRI کمتر از 100 خواهد بود، ولی آنگونه که شکل شماره 4 نشان می دهد، اشباعی فراتر از منبع نور مرجع به نمایش خواهند گذاشت. این افزایش در گستره اشباع رنگ را نیز می تواند با شاخص گستره اشباع رنگ اندازه گیری کرد. این نکته را فراموش نکنید که مقدار بیشتر GAI همیشه به معنی جلوه دادن بیشتر همه رنگ ها نیست. ممکن مقدار بیشتر GAI به وسیله افزایش سطح اشباع در محدوده های خاصی از مختصات رنگ حاصل شده باشد. از این رو مهم است که برای دستیابی به درک بهتری از محدوده هایی که باعث افزایش گستره اشباع رنگ می شوند، به نمودار های گستره اشباع رنگ (همچون شکل شماره 4) نیز نظری بیاندازید.

 گستره اشباع رنگ یک منبع نوری خاص که دقیقا مشابه جسم سیاه مرجع نیست، لذا طبق تعریف نمود رنگ، CRI کمتر از 100 خواهد بود، در حالی که سطح اشباع رنگ بزرگ تر است و در نتیجه GAI بیشتر از 100 خواهند بود.

شکل 4: گستره اشباع رنگ یک منبع نوری خاص که دقیقا مشابه جسم سیاه مرجع نیست، لذا طبق تعریف نمود رنگ، CRI کمتر از 100 خواهد بود، در حالی که سطح اشباع رنگ بزرگ تر است و در نتیجه GAI بیشتر از 100 خواهند بود.

در این شکل ،متخصصین رنگ عملیات مهندسی برای روی انتشار طیفی توان منبع نور فوق (سری Vibrant شرکت XICATO) انجام داده اند، طوری که رنگ ها به نسبت یک لامپ هالوژن بیشتر جلوه گر خواهند بود. متعادل کردن نگرش به CRI و GAI اجازه رسیدن به سطح مطلوب جلوه رنگ، بدون غیر طبیعی به چشم آمدن را می دهد.
منبع نور والواشر WallWasher Light source

بررسی منابع نور نورپردازی و روشنایی بر حسب منحنی پخش نور بخش دوم

طبقه بندی منابع نوری مورد استفاده در نورپردازی و روشنایی بر حسب منحنی پخش نور

در ادامه مبحث بررسی منابع نور نورپردازی و روشنایی بر حسب منحنی پخش نور بخش اول

1- منابع نوری والواشر(WallWasher Light Source):

همان طور که از نام این منابع نوری مشخص می شود ، اغلب این منابع نوری برای روشن نمودن دیواره ها مورد استفاده قرار می گیرند.بر خلاف تصور خیلی ها Washer به معنای رایج واشر نیست و معنای شستشو دهنده را دارد و به واقع WallWasher ها دیوار ها را با نور شتسشو می دهند

بر خلاف تصور اشتباه دیگری که رایج شده است ، والواشر ها لزوما منابع نور خطی نیستند ، و یک منبع نور نامتقارن هستند ، به این معنا که از یک جهت نوری بسته و متراکم و از یک جهت نوری با زاویه تابش باز دارند.علت این امر هم ارائه یک نور باز بر روی پهنای دیوار و متمرکز بر روی ارتفاع دیوار است.

به جرات می توان گفت که در طبیعت به صورت طبیعی والواشر وجود ندارد و این منابع نوری مصنوعی هستند.

منبع نور والواشر WallWasher Light source

منبع نور والواشر WallWasher Light source

مشخصه منابع نوری والواشر در نورپردازی :

  • بهترین گزینه جهت نورپردازی دیواره ها
  • مناسب جهت روشنایی بیلبورها و استند های تبلیغاتی
  • خصوصیات فی مابین منابع نوری ریزشی FloodLight و متمرکز SpotLight
  • رفلکشن های قابل شناسایی
  • خیرگی به نسبت زیاد در صورت جهت گیری نامناسب
  • کنترل نور نسبتا آسان

2- منابع نوری پرتابگر BeamLight/JetLight

این منابع با بهره وری از اپتیک ویژه قادر به تمرکز فوق العاده نور هستند.نور با زاویه نزدیک به صفر پرتاب می گردد و لذا بیشترین برد ممکن را خواهد داشت.تقریبا غیر ممکن است که در طبیعت چنین نوری را دید.چنین نوری می تواند شدت و درخشش بسیار زیادی را داشته باشد و لذا کاهش شدت نور در فواصل زیاد نمی تواند شدت نور را به صفر نزدیک کند.

این منابع نوری گزینه خوبی برای ستون های بلند و انتقال تصویر در فواصل زیاد هستند.

منیع نور پرتابگر BeamLight/JetLight

منیع نور پرتابگر BeamLight/JetLight

مشخصه منابع نوری پرتابگر BeamLight/JetLight :

  •  حساسیت به برجستگی ها و سایه های شدید
  • خیرگی کور کننده در صورت نصب نامناسب و خیرگی صفر در صورت نصب صحیح
  • برد فوق العاده زیاد
  • مناسب ترین منبع نور برای نورپردازی ستون های بلند ، نورپردازی در اعماق زیاد،ایجاد یک HotSpot و های لایت HighLight در یک بنا و …

3- منابع نوری آسمانی (اسکای لایت SkyLight)

این منابع نوری مشابه منابع نوری BeamLight هستند ، لیکن از شدت نور بسیار زیادی برخواردار هستند.عموما منبع نور این چراغ ها منابع نوری توان بالا و به شدت کوچک هستند.به عنوان مثال برخی از این چراغ ها از منابع نوری قوص الکتریکی -که به واقع یک آرک کوچک و پرتوان هستند- و یک رفلکتور مهندسی شده بهره می برند.

این منابع نور با شدت نور بسیار زیادی که دارند ذرات معلق در هوا را روشن می نمایند و هر چه تعداد این ذرات (اعم از گرد و خاک ، ذرات آب و …) بیشتر باشند برد پرژکتور های آسمانی کم تر و دید آن ها بیشتر می گردد.

این پرژکتور ها استفاده های زیادی در نورپردازی دارند ، به عنوان مثال برای جلب توجه به یک مکان خاص از فواصل بسیار زیاد مورد استفاده قرار می گیرند و مخاطب را کنجکاو به پیدا کردن منبع نور می کنند

این پرژکتور ها می توانند نوری ثابت و یا متحرک (Moving Head) داشته باشند که بسته به نیاز نورپردازی مورد استفاده قرار می گیرند.البته توان مصرفی این پرژکتورها بسیار بالا است و در حدود چند کیلو وات می باشد.

یک نمونه منبع نور SkyLight

یک نمونه منبع نور آسمانی

 مشخصه منابع نوری ریزشی در نورپردازی و روشنایی :

  • خیرگی کور کننده (خطر ساز برای حمل و نقل هوایی)
  • برد بسیار زیاد و قابلیت رویت بر روی هوا و از فواصل دور
  • توان مصرفی و تولید آلودگی نوری بسیار زیاد
  • سایز بزرگ منبع نور به دلیل بهره بردن از رفلکتورهای حرفه ای.

4- منابع نوری لیزری Laser

لیزر ها نسبت به منابع نوری دیگر تفاوت زیادی دارند که در یک مبحث به صورت مفصل در مورد آن صحبت خواهیم کرد.در هر صورت مشخصه اصلی یک پرتو لیزر این هاست:

  • نور لیزر تک رنگ است
  • تابش نور لیزر در یک جهت است و رندم نیست

از لیزر در مصارف متعددی می توان بهره برد

  • در مصارف نورپردازی که عموما پرتو لیزر توسط یک سیستم اپتیکی به سرعت حرکت می کند و پرتونگاری می کند.
  • در مصارف پزشکی برای بریدن بافت های نامطلوب
  • در مصارف نظامی به عنوان نشان گر مادون قرمز و یا برای اعمال آسیب های شدید
  • در مصارف صنعتی جهت برش اجسام
  • در مصارف رایانه ای جهت انتقال،ذخیره و بازیابی اطلاعات
  • و موارد دیگر که نیاز به پرتو تک رنگ تک جهته باشد

یک نمونه پرتو افشانی و نورپردازی لیزری

یک نمونه پرتوافشانی و نورپردازی لیزری با بهره وری از سه پرتو لیزر سبز آبی و قرمز و جهت دهی سریع ، منبع عکس : http://www.omsi.edu/sites/default/files/planetarium_laser-light_720x240[1].jpg

مشخصه منابع نوری لیزری Laser در نورپردازی :

  •  ایجاد هایلات Highlight های شدید بر روی اجسام که اثری موقت و نیمه ماندگار در چشم ایجاد میکنند
  • خیرگی کورکننده در صورت عدم جهت دهی صحیح
  • قدرت جهت دهی بالا
  • تمرکز فوق العاده زیاد
  • ایجاد یک افکت دنباله دار در محیط های غیر خلع به علت شدت نور بالا و برخورد با ذرات معلق در هوا

نکته : شبیه سازی های فوق بر اساس مدل رایانه ای توسط 60000 فوتون Photon انجام شده است ، لذا کیفیت پایین رندر ها به علت محدودیت نرم افزاری در تعداد فوتون ها است.

منبع نور Spot Light اسپات لایت متمرکز

بررسی منابع نور نورپردازی و روشنایی بر حسب منحنی پخش نور بخش اول

طبقه بندی منابع نوری مورد استفاده در نورپردازی و روشنایی بر حسب منحنی پخش نور

در ادامه مبحث پیشین بررسی منابع نور که به دسته بندی منابع نوری بر حسب شکل موج خروجی پرداخته بودیم ، در این مبحث به بررسی و تقسیم بندی منابع بر اساس نوع

1- منابع نوری همه جهته(Diffuse Light Source):

در طبیعت شاهد منابع نوری که در همه جهت نوردهی دارند ، مانند خورشید ، ستارگان ، و در مصارف نورپردازی و روشنایی نیز می توان یک منبع نور التهابی یا یک منبع نور قوس الکتریکی و .. را نام برد.

یک منبع نور نقطه ای در محیط سه بعدی

نمونه یک منبع نور نقطه ای در یک محیط فرضی

مشخصه منابع نوری همه جهته در نورپردازی :

  • اتلاف توان زیاد.
  • ایجاد آلودگی نوری و کاهش دید مفید در شب.
  • رفلکشن های قابل شناسایی در بسیاری از نقاط صحنه و در تمام اجسام براق (به دلیل تابش به تمام جهات)
  • خیرگی زیاد و ناراحت کننده
  • کنترل کم بر پاشش نور و ایجاد نور ناخواسته

2- منابع نوری محیط دام Dome

از نمونه های بارز این منابع نور در طبیعت می توان به آسمان اشاره کرد.این منابع نوری به گونه ای هستند که از تمام جهات به یک صحنه نور می دهند.همانند یک سالن که در جهت های مختلف دارای منابع نوری به تعداد زیاد باشد و یا دیواره های آن به صورت غیر مستقیم به سمت هدف نورافشانی داشته باشند.این شیوه از بهترین شیوه ها برای نورپردازی صحنه،عکاسی و فیلم برداری است و روشنایی سالن های اجتماعات و آمفی تئاتر ها است که بیشترین شباهت را به نور روز دارد.

 

منبع نور محیط (دام) Dome Light Source

منبع نور محیط (دام) Dome Light Source

مشخصه منابع نوری محیط Dome :

  •  کمترین میزان سایه
  • کمترین میزان خیرگی مستقیم
  • واضح بودن تمام سطوح
  • مناسب ترین منبع نور برای نورپردازی صحنه و روشنایی فضاهای عمومی

3- منابع نوری ریزشی (فلادلایت FloodLight)

منبع نور فلادلایت به منبعی اتلاق می شود که از یک خروجی نور مقداری نور را در یک جهت و به صورت تقریبا غیر متمرکز در اطراف منتشر نماید.این منابع نور از گذشته به وفور ساخته می شوند و اغلب برای روشنایی تابلو ها ، روشنایی محوطه ها ، روشنایی منازل و مانند آن استفاده می شوند.در حال حاضر نیز انواع منبع نور فلاد ال ای دی LED  موجود است و پروژکتور های اس ام دی SMD نمونه بارز آن محسوب می شوند

شبیه سازی یک منبع نور فلادلایت در یک محیط فرضی

شبیه سازی یک منبع نور ریزشی در یک محیط فرضی

 مشخصه منابع نوری ریزشی در نورپردازی و روشنایی :

  •  ایجاد رفلکشن های مشخص و زننده
  • خیرگی نسبتا زیاد
  • وجود سایه های به نسبت خشن و بارز.
  • منبع نور مناسب برای نورپردازی تابلو ها ، محوطه ها ، صحنه ها و روشنایی عمومی
  • اتلاف انرژی و آلودگی نوری متوسط

4- منابع نوری متمرکز اسپات SpotLight

منابع نوری نقطه ای به صورت طبیعی وجود ندارند ، و صرفا می توان پرتوهای نور خورشید که از روزنه به یک جسم می تابد را به عنوان نور متمرکز فرض کرد.

در نورهای مصنوعی انواع نور متمرکز را می توان یافت.نمونه های بارز آن را می توان چراغ قوه های ، چراغ های جلوی ماشین و چراغ های مخصوص روی سن دانست.اکثر پروژکتورهای ساخته شده توسط Power LED ها را که دارای لنز هستند را می توان از این دسته دانست.مزیت این منابع نور استفاده از حداقل انرژی برای روشن نمودن یک موضوع دانست.استفاده از این منابع نور برای نورپردازی ساختمان ها و فضای سبزبه دلیل کاهش مصرف انرژی و کاهش خیرگی و همچنین کاهش آلودگی نوری توصیه می شود.

منبع نور Spot Light اسپات لایت متمرکز

منبع نور متمرکز اسپات لایت SpotLight

مشخصه منابع نوری متمرکز اسپات SpotLight در نورپردازی :

  •  ایجاد رفلکشن های مشخص و کوچک
  • خیرگی زیاد رو به نور و ناچیز در غیر مسیر نور
  • وجود سایه های خشک و بارز
  • حداقل اتلاف انرژی و آلودگی نوری
  • بهترین منبع نور برای نورپردازی غیر مستقیم و روشنایی موضعی بدون خیرگی.
  • ایجاد رفلکشن ها استفاده از این منابع نوری را در نورپردازی بسیاری از صحنه ها مشکل ساز می کند.

در بخش دوم به بررسی منابع نوری والواشر ، BeamLight ها ،لیزر ها و … می پردازیم

نکته : شبیه سازی های فوق بر اساس مدل رایانه ای توسط 60000 فوتون Photon انجام شده است ، لذا کیفیت پایین رندر ها به علت محدودیت نرم افزاری در تعداد فوتون ها است.

یک منبع نور نقطه ای در محیط سه بعدی

بررسی انواع منابع نوری مورد استفاده در نورپردازی و روشنایی بر حسب شکل خروجی نور

طبقه بندی منابع نوری مورد استفاده در نورپردازی و روشنایی بر حسب شکل خروجی نور

سلام

بالاخره امروز بعد از مدت زیادی فرصت پیدا کردم تا مطلبی بنویسم. همچنین مدت زیادی هست که قصد داشتم در مورد انواع منابع نوری بر حسب نوع نور خروجی مطلبی نوشته باشم.لذا شروع می کنیم.

1- منابع نوری نقطه ای  : Point Light Source

این منابع نور -که در واقع نوع ایده آل آن در طبیعت وجود ندارد ،  ولی ما برخی منابع نور را نقطه ای در نظر می گیریم- در اصل منابع نوری هستند که دارای حجم کوچکی نسبت به محیطی که برای نورپردازی یا روشنایی در آن مورد استفاده قرار می گیرند هستند.

نمونه بارز این نوع منابع نوری را می توان لامپ های التهابی دانست که سایز فیلامنت آن ها نسبت به محیط اطراف بسیار کوچک است و در اکثر جهات نور افشانی دارد.

یک نمونه جهت دار چنین نورهایی را نیز می توان یک عدد پاور ال ای دی Power LED دانست ، منتها پاور ال ای دی Power LED ها صرفا در یک جهت نوردهی دارند.

یک منبع نور نقطه ای در محیط سه بعدی

نمونه یک منبع نور نقطه ای در یک محیط فرضی

مشخصه منابع نوری نقطه ای در نورپردازی :

  • سایه های خشن و مرزدار.
  • رفلکشن های نقطه ای و قابل شناسایی
  • خیرگی بسیار زیاد و ناراحت کننده (بسته به شار نوری و سایز خروجی نور)
  • کوچک ترین هاله های نوری در مواد شفاف.
  • وجود تعداد زیادی از این نقاط در محیط باعث ایجاد رفلکشن های زیاد می شود که در نورپردازی صحنه ها و روشنایی محیط های اجتماعی مطلوب نمی باشد.

2- منابع نوری خطی

این منابع نور مشابه منابع نوری نقطه ای هستند ، باین تفاوت که نور آن ها در یگ خط (صاف،شکسته یا منحنی) گسترده شده است. به عنوان نمونه می توان به لامپ های فلورسنت، تیوپ های نئون و نوارهای اس ام دی SMD LED Strip اشاره کرد. مشخصه این منابع نور – که در نورپردازی و روشنایی کاربرد زیادی دارند- عرض کوچک نسبی آن ها نسبت به طول آن ها است. کاربرد این منابع اکثرا در نورپردازی نورهای مخفی – روشنایی راهرو ها و ساین ها است.

 

یک منبع نور خطی در محیط سه بعدی

نمونه یک منبع نور خطی در یک محیط فرضی

مشخصه منابع نوری خطی در نورپردازی :

  •  ایجاد رفلکشن های مشخص و بارز.
  • خیرگی نسبتا زیاد.
  • وجود سایه های نرم و سایه نیم سایه های نسبی.
  • هاله های نوری بزرگ تر نسبت به منابع نور نقطه ای.
  • نامناسب بودن برای نورپردازی استودیو ها و صحنه ها به جز در موارد خاص.

3- منابع نوری مسطح

 

منابع نوری مسطح یکی از بهترین منابع نوری موجود در طبیعت هستند ، که در نورپردازی و روشنایی نیز کاربرد های فراوانی دارند.نمونه بارز یک منبع نور مسطح آسمان است.آسمان پرتو های طیف آبی و دارای طول موج پایین را جذب می کند و در محیط به صورت گسترده منتشر می کند.این نوع نورپردازی سایه ها را به حداقل می رسند و بینایی را بهبود می بخشد.همچنین می توان به منابع نوری مستقیم/غیر مستقیم Direct/Indirect و پنل های سقفی ال ای دی LED Panel Lights اشاره کرد.

هر چه سایز یک منبع نور مسطح بیشتر باشد ، خروجی نور آن نرم تر و منعطف تر است.البته باید ذکر کرد که عموما بازده یک منبع نور مسطح بسیار کمتر از یک منبع نور نقطه ای یا خطی است ، لیکن زیبایی حاصل از آن در نورپردازی صحنه و در روشنایی محیط های اجتماعی و مناطبق مسکونی قابل چشم پوشی نیست.

خیرگی این منابع نوری هم بسیار بسیار کمتر از دو نمونه پیشین است ، چرا که تمرکز نور در این منابع کمتر شده است.

یک منبع نور مسطج در محیط سه بعدی

نمونه یک منبع نور سطحی در یک محیط فرضی

یک منبع نور مسطج در محیط سه بعدی

نمونه یک منبع نور سطحی در یک محیط فرضی در ابعاد بزرگ تر و ارتفاع بالا

مشخصه منابع نوری سطی در نورپردازی و روشنایی :

  •  ایجاد رفلکشن های مبهم و نامشخص
  • کمترین میزان خیرگی در منابع نوری
  • وجود سایه های نرم و سایه و نیم سایه.
  • هاله های نوری به نسبت مبهم و غیر شفاف
  • مناسب ترین نور برای نورپردازی استودیو ها و صحنه ها به جز در موارد خاص.

4- منابع نوری کروی

این منابع نور مشابه منابع نوری نقطه ای هستند ، با این تفاوت که نور آن ها در سطح بیشتری نسبت به محیط منتشر می شود.به عنوان نمونه طبیعی این منابع می شود به خورشید و ماه اشاره کرد. همین طور در منابع مصنوعی می توان به حباب های نوری مورد استفاده جهت نورپردازی فضای سبز اشاره کرد.

علت اهمیت منابع نوری کروی ، به ویژه در نورپردازی ، شباهت اون ها به طبیعت و کم بودن خیرگی آن ها نسبت به منابع نوری نقطه است.چیزی که در نورپردازی صحنه ، عکاسی ، طراحی فضای سبز و … پرکاربرد می باشد.

یک منبع نور کروی در محیط سه بعدی

نمونه یک منبع نور کروی در یک محیط فرضی

مشخصه منابع نوری کروی در نورپردازی :

  •  ایجاد رفلکشن های مشخص ولی کم انرژی
  • خیرگی متوسط
  • وجود سایه های نرم و سایه نیم سایه های نسبی.
  • هاله های نوری بزرگ تر نسبت به منابع نور نقطه ای.
  • مناسب بودن برای نورپردازی استودیو ها و صحنه ها.
  • زیبا بودن منبع نور و امکان استفاده به عنوان یک المان در محیط

نکته : شبیه سازی های فوق بر اساس مدل رایانه ای توسط 60000 فوتون Photon انجام شده است ، لذا کیفیت پایین رندر ها به علت محدودیت نرم افزاری در تعداد فوتون ها است.